Pierwszy zapis i rys historyczny
Najstarsza pewna zapisana wiadomość o Zbychowie pochodzi z połowy XIII wieku gdy wzmiankowane zostało po raz pierwszy w akcie lokacyjnym w 1245 r. Ówczesna wieś nazywana Zbichow, a później Zbicowo łącznie ze wsią Luzino przypadły z nadania Zwinisławy, żony księcia gdańskiego i pomorskiego Mszczuja I, klasztorowi Sióstr Norbertanek w Żukowie, bowiem tam znalazła się księżna po śmierci męża. Od 1245 roku Norbertanki żukowskie pobierały ze Zbychowa dziesięcinę. Wieś swe powinności wobec klasztoru realizowała również w postaci węgla drzewnego i smoły. Węgiel dostarczano hutom i kuźniom klasztornym, a smołę odbierał zarządca żukowskich dóbr. Wieś dostarczała zakonnicom również spore ilości miodu i wosku na świece.
W XV wieku wioska oderwała się od klasztoru i była następnie w posiadaniu szlachciców. Źródła podają, że w tym wieku wieś rządziła się prawem polskim i od tamtej pory wraz z Reszkami należała do parafii redzkiej podlegającej dekanatowi puckiemu. Bliższe związanie Zbychowa z Redą, zwaną na przestrzeni wieków: Gręzowerr, Grężlewo, Granissow lub Granslow wpłynęło korzystnie na rozwój gospodarczy wsi.
U schyłku epoki średniowiecza Zbychowo było jedną z większych wsi na dzisiejszym terenie Ziemi Wejherowskiej. W XVI wieś odgrywała istotną rolę ekonomiczną gdyż znajdował się tu tartak szlachecki, cegielnia i jedyny w starostwie puckim młyn prochowy.
Rozwój wielu miejscowości zlokalizowanych u wschodniego i północnego podnóża krawędzi Wysoczyzny Gdańskiej (dotyczy również Zbychowa) związany był z przebiegającym w tych okolicach szlakiem bursztynowym, który przekształcił się w istotny średniowieczny szlak handlowy Via Mercatorum zwany Drogą Kupiecką.
Od 1567 r. Zbychowo weszło w skład posiadłości rodziny Wejherów, a w XVIII w. należało do rodziny Przebendowskich. Obok folwarku szlacheckiego, z czasem rozparcelowanego, istniała tu wieś chłopska. W najstarszej części wsi zachował się układ ruralistyczny składający się z nieregularnego zespołu zabudowy, w postaci układów zagrodowych, budynków mieszkalnych i gospodarczych o historycznej i tradycyjnej formie.
Zbychowo należało do parafii w Redzie aż do czasów współczesnych do roku 1983 kiedy to wraz z Reszkami oraz pozostałymi wioskami tzw. Wielkiej Polany: Bieszkowice (Parafia w Kielnie) oraz Nowy Dwór Wejherowski (Klasztor Franciszkanów w Wejherowie) zostały przyłączone do Parafii Franciszkańskiej w Wejherowie, a następnie do samodzielnej parafii pw. Stygmatów Św. Franciszka erygowanej 1 marca 1987 r. w Nowym Dworze Wejherowskim.
W czasach pruskich na Pomorzu osiedlało się wielu ewangelików. Zbychowo od początku XIX w. do 1945 r. należało również do parafii ewangelickiej w Zagórzu obejmującej wiernych z Rumi, Janowa, Szmelty, Cisowej, Chyloni, Łężyc, Nowego Dworu Wejh., Reszek, Gniewowa, Redy i Ciechocina.
Nazwa miejscowości
Nazwa dzierżawcza wsi, jak twierdzą naukowcy, wywodzi się od słowiańskich hipokorystyków, konkretnie od imienia Zbych (Zbigniew). Zgodnie z legendą oraz tradycją mocno podkreślaną przez zbychowian założycielem wsi we wczesnym średniowieczu, w miejscu dawnej bezimiennej osady smolarzy i bartników miał być rycerz o imieniu Zbich, który w zamian za zasługi otrzymał od władcy jako wynagrodzenie nadanie ziemskie.
W Polsce średniowiecznej rycerstwo było nagradzane dobrami ziemskie od swojego pana (króla lub księcia) w zamian za służbę wojskową. Było to formą uposażenia za oddanie i walkę, a posiadana ziemia tworzyła podstawę ich społecznej pozycji oraz ekonomicznej siły, a z czasem, w miarę upływu czasu, część osiadłego rycerstwa przekształciła się w szlachtę. Właściciele wsi, kaszubscy szlachcice wywodzący się z dawnych rycerzy, byli nazywani pospolicie pankami.
Nazwa wioski zmieniała się w ciągu wieków. W 1245 roku zapisano ją jako Zbichow, w 1249 roku Sbichono, w 1260 roku dano jej nazwę Sbichowo, zaś w 1282 roku Sbicuovo, a w 1289 roku wymieniono ją w dokumentach jako Sbichowa. Dopiero w 1526 roku pojawia sie dzisiejsza nazwa wsi. Prusacy używali nazwy Sbichau, a hitlerowcy Weihersfelde.
Lokalna społeczność zamieszkująca ten rejon identyfikuje się z grupą etniczną Lesôków, która poza uprawą ziemi, hodowlą zwierząt trudniła się także zbieraniem runa leśnego, wytwarzaniem węgla drzewnego, smoły oraz miodu i wosku.
Opracowanie: Piotr Januszewski